3 Cemaziye'l-Ahir 1439 | 19 Şubat 2018
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
İktidarların iradesi mi, milli irade mi? En iyisi Milli Bakiye!
1987 seçimlerinde yüzde 36 oy ile TBMM ’de yüzde 64 milletvekilini Özal’ın Anavatan Partisi’ne, 2002’de AKP ve CHP ’nin aldığı toplam yüzde 53 oy ile kalan yüzde 47 oyu TBMM’de aksi yönde temsil ettiren 12 Eylül darbe ürünü antidemokratik yüzde 10 seçim barajı ve adaletsiz D’Hondt seçim sistemine karşı milli irade sınavı ile karşı karşıya! Seçim sistemleri, milli iradeye karşı hokkabazlığa dönmesin!
13.11.2017 / 09:26

Türkiye , her seçim öncesi iktidarların tartıştırdığı ancak kaldırmadığı seçim barajını kaldırma sınavıyla MHP lideri Bahçeli’nin çıkışıyla yeniden karşı karşıya. Türk siyasi hayatına 12 Eylül askeri darbe yönetimi sonrası, koalisyonlar yerine yönetimde istikrar gerekçesiyle 10 Haziran 1983 tarihli 2839 sayılı kanunla giren yüzde 10’luk seçim barajı hemen her seçim öncesinde tartışıldı.  

D’HONDT, MİLLİ BAKİYE, GİZLİ OY AÇIK TASNİF…

Türkiye halen Belçikalı hukukçu ve matematikçi Victor D’Hondt tarafından 1878’de tasarlanan ve nispi temsili temel alan D’Hondt  sistemini kullanıyor. Bu sistem, Türkiye’de milli bakiye sisteminin uygulandığı 1965 genel seçimleri dışında 1961 yılından beri en fazla kullanılan sistem oldu. Türkiye, 12 Eylül darbesi öncesi barajsız d’Hondt sistemini kullanırken, 1946’dan beri uyguladığı sistemler arasında en çok, “Gizli oy, açık tasnif” sistemi akıllarda kaldı. Ayrıca “liste usulü çoğunluk”, “nispi temsil” gibi birçok farklı sistemle seçime gitti. Dar bölge seçim sistemi ise aşiret, mezhep, maddi güç gibi etkinlikleri olan şahısları partilere rağmen seçtireceği için tehlikeli bulunuyor. 

MİLLİ BAKİYE NEDİR?

Milli bakiye sistemi ilk ve son kez 1965 seçimlerinde uygulandı. Seçmen iradesinin yüzde 99’u parlamentoya yansıdı. Milli bakiye sisteminde; partilerin seçim çevrelerinde aldığı bütün “artık” oylar toplanıyor. Açıkta kalan milletvekili sayısına bölünerek milli seçim kotası bulunuyor. Her partinin elindeki toplam artık oy da bu milli seçim kotasına bölünüp orantılı bir şekilde milletvekilleri dağıtılıyor. Bu sistemde seçim bölgeleri iller olarak 5 veya 10 olarak birleştirilebiliyor. Örneğin bir partinin 1. sıra adayı bir büyükşehirde seçilmeye yetmeyen 20 bin oy alıyor. Ancak 10 ilden gelen oyların toplamı 80 bin olunca o kişi seçilebiliyor.

ÖZAL VE ERDOĞAN, YÜZDE 35 OY İLE YÜZDE 60 VEKİL ÇIKARDI

12 Eylül sonrası kurduğu Anavatan Partisi ile Turgut Özal, 1983 seçimlerinde yüzde 45 oy ile 211 milletvekili çıkarırken bir sonraki seçimde seçim sistemini değiştirdi. 1987 seçimlerinde getirdiği daraltılmış bölge sistemi ile yüzde 36 oy alıp 292 vekil ile Parlamento’nun tam yüzde 64’ünü elde etti. AKP ise 2002’de yüzde 34 oyla yüzde 365 vekil çıkardı. Yüzde 47 oy Meclis dışında kaldı.

BARAJSIZ DARALTILMIŞ BÖLGE…

Yani 100 milletvekili olan bir ülkede yüzde 45 alan bir parti 45, yüzde 25 alan 25, yüzde 9 alan 9, yüzde bir alan da 1 milletvekili çıkararak neredeyse mutlak bir temsilde adalet sağlanıyor. 600 milletvekili olan bir parlamentoda ise yüzde 50 oy alan bir parti 300 civarı vekil çıkarırken, yüzde 1 alan 5-6 arası vekille, daha az alan bir iki parti de genel başkan düzeyinde TBMM ’de temsil edilebiliyor. Milli bakiyenin yanında sıfır baraj ve daraltılmış seçim sistemi de milli iradenin yansıması açısından ideal sistem olarak gösteriliyor.

 1965’TE MİLLİ BAKİYE, TEMSİLDE ADALET YÖNETİMDE İSTİKRAR GETİRDİ

10 Ekim 1965’te milli bakiye sistemi ile yapılan genel seçimlerde Süleyman Demirel’in Adalet Partisi yüzde 52,87 oy, 240 milletvekili ile tek başına iktidara geldi. Ancak millet iradesi de tamamıyla TBMM’ye yansıdı. CHP yüzde 28,75 oy aldı. Bu arada Türkiye tarihinde ilk defa bir sosyalist parti Meclis’e girdi. 1965’te partiler vekil sayıları şöyle oldu:

10 Ekim 1965’te milli bakiye sistemi ile yapılan genel seçimlerde Süleyman Demirel’in Adalet Partisi yüzde 52,87 oy, 240 milletvekili ile tek başına iktidara geldi. Ancak millet iradesi de tamamıyla TBMM’ye yansıdı. CHP yüzde 28,75 oy aldı. Bu arada Türkiye tarihinde ilk defa bir sosyalist parti Meclis’e girdi. 1965’te partiler vekil sayıları şöyle oldu:

Adalet Partisi                                  : 240

Cumhuriyet Halk Partisi                 : 134

Millet Partisi                                   : 31

Yeni Türkiye Partisi                        : 19

Türkiye İşçi Partisi                           : 14

Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi    : 11

Bağımsızlar                                       : 1

    

0 Yorum

Diğer Haberler
İlker Başbuğ'dan Erdoğan ve Bahçeli'ye yanıt: Kamuoyunun takdirine bırakıyorum
Mustafa Tuna, Ankara Halk Ekmek Genel Müdürünü görevden aldı
Türk bayrağına çirkin saldırı
TSK'nın en özel birlikleri Afrin'e gönderildi
İlker Başbuğ'dan Afrin Operasyonu açıklaması! "Askerimiz şehit olurken..."
TSK'dan son dakika açıklaması: Askerimize İdlib'te hain saldırı
Diyanet İşleri Başkanlığı'ndan İhsan Şenocak'a yeni görev!
Bakan ilaç iddialarına sert çıktı: "Canlarını yakacağız kapatmaya kadar gider"
Bakan ilaç iddialarına sert çıktı: "Canlarını yakacağız kapatmaya kadar gider"
Yerel seçimler öncesi ittifak düzenlemesi! O sistem geri geliyor
PKK'dan DEAŞ taktiği! Türk tankının yanında kendini patlattı...
PKK'dan DEAŞ taktiği! Türk tankının yanında kendini patlattı...
PYD’den sınırda yeni provokasyon!
Diyanet İşleri Başkanlığı'ndan flaş 'İhsan Şenocak' kararı
Terör örgütü PYD/PKK'dan Reyhanlı ve Kırıkhan'a roketli saldırı
TSK'dan Afrin açıklaması: 343 terörist öldürüldü
Afrin'de Mehmetçik'in gözü olacak!
Son dakika... TSK'dan Afrin açıklaması: 260 terörist öldürüldü
Zeytin Dalı'nın gizli mesajı!
Yeni Cephe Azez
 
Türk bayrağına çirkin saldırı
Orduya tam yetki verildi! Hedefte İsrail var
Hakkari'de askeri üs bölgesine böyle ulaştılar!
Belçika büyüklüğünde arazi ekilmiyor
Genelkurmay'dan askerlik uzadı iddiasına açıklama
Şehit Miraç'ın o mesajı: Para için yapılacak meslek değilsin
Saadet Lideri Karamollaoğlu: Her alanda ‘Zeytin Dalı’na ihtiyaç var
Bakan ilaç iddialarına sert çıktı: "Canlarını yakacağız kapatmaya kadar gider"
Bakan ilaç iddialarına sert çıktı: "Canlarını yakacağız kapatmaya kadar gider"
EN ÇOK
Yazarlar
Mustafa İŞCAN
Acil hal 24 saatten sonra paralı mı oldu?
Mustafa KAYA
Adı Konulmamış Savaşın Maymuncukları
Atilla MEHDİGİL
Üzgünüm, hep haklı çıkıyoruz!
Feyzullah AYDOĞAN
NİL’DEN ‘ÜMMETİN KALBİNE’ SELAM VAR
Ekrem ŞAMA
Amerika kaç defa aldattı?
Şeref KAÇMAZ
YORUMLU-YORUM
Hayati OTYAKMAZ
İNSANLIĞIN ÖNCÜLERİ: ŞEHİTLER
Alıntı Yazılar
Mehmet Şevket EYGİ
Yahudi Cumhuriyeti
Ali Haydar HAKSAL
Eminlik ya da Güvenirlilik
Prof. Dr. Mehmet Seyfettin EROL
Türkiye’yi kazanmak ya da kaybetmek!
Zeki CEYHAN
Yalan rüzgârı!
Mevlüt ÖZCAN
Bazı faziletleri değerlendirmek lazım
Mahmut TOPTAŞ
Kuklacı Kafirlere
Prof.Dr.Ata ATUN
Sağduyu sahibi akil adamlar
Prof. Dr. Burhanettin Can
Ümmet Şuurunun Yeniden İnşası-4: Ümmet kavramının analizi
İsmail Hakkı AKKİRAZ
Evliliğe Direnen Gençler
Mustafa YILDIRIM
Bir gazetecinin serencamı - 1
Burak KILLIOĞLU
Liboş…
Şakir TARIM
Suriye siyasetimiz doğru mu?
İsmail KILLIOĞLU
Tarihin Dilemması
İbrahim VELİ
Tepkilerle değil kararlarla yol almak
Abdülkadir ÖZKAN
İlişkilerin bozulması için ABD ve AB daha ne yapmalı?
 
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
Copyright © 2011 TV 5 HABER
Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz, kaynak gösterilmeden kullanılamaz